Helva Tarifleri: Un Helvası, İrmik Helvası ve Tahinli Tatlılar
Helva tarifi aramak, çoğu zaman bir akşam yemeğinin ardından tatlı canı çekince ya da evde misafir varken tezgâhta bulunan malzemeyle bir şey yapma ihtiyacından doğar. Un, irmik, şeker ve bir parça tereyağı varsa yarım saatte sıcak bir helva çıkar. Bu yazıda iki klasik helvayı ve tahinli tatlıları ölçüleriyle anlatıyoruz.
Un helvası ve irmik helvası, kavurma ve şerbet kıvamı iyi tutturulursa evde kolay yapılır. Tahin helvası ise ayrı bir üretimdir; evde onun yerine tahinle zenginleştirilmiş tatlılar hazırlanır ya da hazır tahin helvası dilimlenip sıcak tatlılara eşlik eder. Ocak başında yağ ve şerbet sıçramasına dikkat edin.
Helva çeşitleri: hangisi neden yapılır?
Türk mutfağında helva dediğimizde aslında birbirinden farklı üç grup düşünmek gerekir. Un helvası ve irmik helvası, kavrulan bir tahılın şerbetle birleştiği sıcak servis edilen tatlılardır. Tahin helvası ise susam ezmesi ve şeker şurubunun birleşmesiyle yapılan, dilimlenerek yenen soğuk bir tatlıdır. Tahin helvasının üretimini tahin helvası nasıl yapılır yazısında geleneksel yönteme göre ele aldık; çeşitleri ise tahin helvası çeşitleri yazısında bulabilirsiniz.
Sıcak helvaların avantajı malzemelerinin her evde bulunması ve hızlı pişmesidir. Tahin helvasının avantajı ise kolayca saklanabilmesi ve hazır alınabilmesidir. Aşağıdaki tablo üçünü kıyaslıyor.
| Helva | Ana malzeme | Servis | Süre |
|---|---|---|---|
| Un helvası | Un, tereyağı, şeker, süt | Sıcak | Yaklaşık 30 dakika |
| İrmik helvası | İrmik, tereyağı, şeker, süt | Sıcak ya da ılık | Yaklaşık 25 dakika |
| Tahin helvası | Tahin, şeker şurubu, köpürtücü kök | Oda sıcaklığında, dilimli | Hazır alınır |
Un helvası nasıl yapılır?
Un helvası, evde yapılan helvalar içinde en sabır isteyenidir; çünkü unun kokusu bitene kadar kavrulması gerekir. Beş altı kişilik bir tencere için gereken malzeme şöyledir:
- 125 g tereyağı
- 1 su bardağı un (yaklaşık 110 g)
- 1 su bardağı şeker (yaklaşık 200 g)
- 1 su bardağı süt ve 1 su bardağı su
- İsteğe göre bir avuç ceviz ya da tarçın
- Şerbeti hazırlayın. Süt, su ve şekeri küçük bir tencerede ısıtın; şeker eriyince ocağı kısık tutup sıcak bekletin. Sıcak şerbet, helvanın topaklanmasını azaltır.
- Yağı eritin. Geniş ve kalın tabanlı bir tencerede tereyağını kısık ateşte eritin.
- Unu kavurun. Unu yağa ekleyip tahta kaşıkla sürekli karıştırın. Önce kıvamlı bir hamur olur, sonra gevşer ve altın rengine döner. Ateşi düşük tutup 15-20 dakika devam edin.
- Şerbeti ilave edin. Un kokusu gidip fındık gibi bir koku çıkınca ocağı kısıp sıcak şerbeti dikkatle ekleyin. Şerbet unla buluşunca kabarıp sıçrayabilir; tencereden bir adım geri durun.
- Karıştırıp demlendirin. Helva şerbeti çekip tencereden ayrılana kadar 3-4 dakika karıştırın, kapağı kapatıp 5-10 dakika dinlendirin.
Unun kavurma süresi lezzetin büyük kısmını belirler. Fazla kısa bırakırsanız helva çiğ un tadı verir, fazla uzatırsanız koyulaşıp acımsı bir ize dönüşür. Kavurma sırasında rengin eşit olarak değiştiğini izlemek, zamanlayıcıdan daha güvenilir bir göstergedir.
İrmik helvası: pratik ölçüler
İrmik helvası, un helvasına göre daha hızlı ve daha tanecikli bir sonuç verir. Bir tencere için malzemeler:
- 1 su bardağı irmik (yaklaşık 160 g)
- 100 g tereyağı ve 1 yemek kaşığı sıvı yağ
- 2 su bardağı süt
- 1 su bardağı şeker (yaklaşık 200 g)
- İsteğe göre 2 yemek kaşığı çam fıstığı ya da badem
Önce yağı eritin, çam fıstığını ya da bademi varsa hafifçe renk alana dek kavurun, ardından irmiği ekleyin. İrmik açık sarı bir renk alıp kokusu çıkana kadar kısık ateşte, yaklaşık 10-12 dakika kavrulur. Ayrı bir kapta ısıttığınız süt ile şekeri irmiğe tek seferde ekleyin ve hızla karıştırın. Kapağı kapatın, ocağı kapatıp 10 dakika demlendirin. Servis öncesi çatalla havalandırırsanız taneleri ayrılır.
İrmik helvasında en sık yapılan hata, süt miktarının fazla kaçmasıdır. Helva ıslak kalır ve yapışır. Bir su bardağı irmik için iki su bardağı sıvı, genel olarak güvenli bir orandır; daha kuru ve ayrık bir doku isteyenler sütü biraz azaltabilir.
Tahinli tatlılar: evde ne yapılabilir?
Tahin, susamdan elde edilen bir ezmedir ve tatlılarda yağlı, kavrulmuş bir tat verir. Evde tam bir tahin helvası yapmak sanayi tipi ekipman ister; ancak tahinli, tahin helvasıyla uyumlu pratik tatlılar kolayca hazırlanabilir.
Tahinli irmik helvası
Yukarıdaki irmik helvası tarifinde sıvı yağın yerine 2 yemek kaşığı doğal tahin kullanın ve tahini irmikle birlikte kavurun. Hafif kavrulmuş susam notası helvanın yağlı yapısını destekler. Tahini fazla ısıtmamak gerekir; yüksek ateşte tahin ayrışır ve acımsı bir tat bırakır.
Tahin helvalı sıcak tatlı
Hazır helva ile yapılan en sade tatlı şöyle çalışır: 150 g tahin helvasını kaba bir çatalla ufalayın, yağsız bir tavada orta-kısık ateşte iki dakika ısıtın ve yanına bir kâse süt ya da sütlü irmik tatlısı koyun. Isınan helva yumuşar, kenarları hafif kararır. Burada gözden kaçan nokta, ateşi yüksek tutmamaktır; şeker çabuk yanar.
Tahinli ve pekmezli toplar
3 yemek kaşığı tahin, 2 yemek kaşığı pekmez ve yarım su bardağı ince kıyılmış ceviz bir kapta birleştirilir. Karışım yapışkan olursa bir avuç galeta unu ya da toz bisküvi ekleyin. Ceviz büyüklüğünde toplar yapıp susama batırabilirsiniz. Tahin-pekmez ikilisinin kahvaltı sofrasındaki yeri için tahin pekmez nasıl yenir yazısına bakabilirsiniz; başka tahinli fikirler tahinli tarifler yazısında.

Hazır tahin helvası: seçim ve servis
Her gün helva pişirmek istemeyenler hazır tahin helvasını tercih eder. Hazır helva alırken tahin oranına, şeker miktarına ve yüzeydeki yağ ayrışmasına bakın. Ürünü etiketinden tanımak için etiketteki tahin yüzdesi ve ilave katkı bilgisini kontrol etmek yeterlidir. Geleneksel tadı sevenler sade kürek tahin helvası ile başlayabilir; fıstık sevenler Antep fıstıklı kürek tahin helvası, kuruyemişli tat arayanlar bademli tahin helvası ya da fındıklı tahin helvası seçeneklerine bakabilir. Aromatik bir tat için damla sakızlı tahin helvası da sofraya farklı bir koku getirir.
Helvanın tahini seçimi de önemlidir; tahinde susam oranı ve yağ ayrışmasıyla ilgili ayrıntılar doğal tahin nasıl seçilir yazısında. Şeker oranıyla ilgili tercihiniz varsa şekersiz tahin helvası yazısı fikir verir.
Ocak başında güvenlik ve sık yapılan hatalar
Helva yapımında kullanılan şerbet ve tereyağı yüksek sıcaklıktadır. Şerbeti unun üzerine eklerken tencereyi yüzünüzden uzak tutun, uzun saplı bir kaşık kullanın ve çocukları ocaktan uzak tutun. Tencere dolmasın; şerbet kabarıp taşabilir. Yağ dumanlaşırsa ocağı kapatıp kendiliğinden soğumasını bekleyin, üzerine su dökmeyin.
- Topaklanma. Soğuk şerbeti sıcak una eklemek topak yapar; şerbeti her zaman sıcak ekleyin.
- Yanık tat. Ateş yüksek olduğunda un ya da irmik dışta yanar, içte çiğ kalır. Kısık ateşte sabırla çalışın.
- Yapışkan doku. Sıvı oranı fazla, demlenme süresi kısa kalmıştır; kapağı kapalı dinlendirin.
- Kuru doku. Sıvı eksik ya da fazla kavurma yapılmıştır; sıcak süt ekleyip birkaç dakika daha demleyin.
Saklama ve servis önerileri
Sıcak helvalar taze yenildiğinde en lezzetli hâlindedir. Artan kısmı kapaklı bir kapta, serin yerde ve kısa süre içinde tüketmek gerekir; süt içeren helvaların buzdolabında saklanması daha güvenlidir. Tahin helvası ise daha dayanıklıdır, ama ısı ve nemden korunmalıdır. Kristalleşme ve yağlanmayı helva nasıl saklanır yazısında ayrıntılı anlattık.
Servis için dondurma topu, çeyrek dilimlenmiş portakal ya da bir bardak demli çay iyi eşlik eder. Un helvasına yarım çay kaşığı tarçın, irmik helvasına rendelenmiş portakal kabuğu ekleyebilirsiniz; ikisi de kokuyu zenginleştirir.
Hazır helva için. Sade, fıstıklı ya da bademli seçeneklerden dilediğinizi sofranıza ekleyin.
Sade kürek tahin helvasıHangi helvayı yapmalı?
Acelesi olmayanlar un helvasını, hızlı ve pratik bir tatlı arayanlar irmik helvasını, helva ile çay saatini birleştirmek isteyenler ise hazır tahin helvasını seçebilir. Yöresel tatların geniş seçkisi için yöresel ürünler ve doğal ürünler kategorilerini gezebilirsiniz. Zeytinyağıyla yapılan tatlı önerileri için zeytinyağlı tatlılar yazısı da iyi bir sonraki duraktır.
Görsel kaynakları: Kapak fotoğrafı Nadin Sh tarafından çekilmiştir, Pexels lisansıyla kullanılmıştır. Yazı içi fotoğraf hiven zhu tarafından çekilmiştir, Pexels lisansıyla kullanılmıştır.
Merak edilenler


